czwartek, 21 czerwiec 2018, Imieniny: Alicji, Alojzego, Rudolfa

Pogoda w Janowie

Na nartach biegowych nad Białką w Janowie Lubelskim – 2018 r. Gdzie jesteś zimorodku?

Zima na Ziemi Janowskiej przebiega cyklicznie; po kilku dniach intensywnego ocieplenia rozpoczęła się trzecia tura tak oczekiwanych opadów śniegu.

Tym razem polecam jazdę na nartach biegowych nad naszą rzeką Białką – na terenach zwanych Błoniem. Przylega do nich teren odprowadzalnika ze Stoków do Zalewu. Odprowadzalnik zwany Zimnicą wpływał kiedyś bezpośrednio do Białki a  Błonie były przemiennie pastwiskiem miejskim, boiskiem piłkarskim i nadrzecznymi terenami wypoczynku mieszkańców miasta. Teraz jest tam Stadion Miejski, Boisko Rekreacyjne oraz łąki i nieużytki.  Jest  szutrowa alejka, ale są też trawiaste dróżki i ścieżynki. Przy małej pokrywie śniegu właśnie te  trawiaste dróżki i ścieżynki są dla narciarzy biegowych szczególnie cenne. Walorem jest przełom Białki pomiędzy łagodnym wzgórzem Osiedla Zaolszynie a stromym, wapiennym zboczem Stoków z licznymi źródłami szczelinowymi. Dostępność komunikacyjną wschodniej części  doliny zapewnia parking przy Stokach oraz mosty, mostki i kładki na Białce i Zimnicy.

Nadrzeczna enklawa doliny Białki jest siedliskiem wielu gatunków ptaków, w tym chronionych gatunkowo. Sezonowym okazem, cieszącym oko i ucho narciarza był jeszcze niedawno zimorodek.

Niewielki (ok. 15 cm) ptak z nieproporcjonalnie dużą głową, długim dziobem i krótkim ogonem posiada wyraziste, seledynowo – biało – pomarańczowe ubarwienie. Ten klejnocik śnieżnego krajobrazu jest dość wybredny w swych upodobaniach środowiskowych. Zasiedla czyste wody bogate w małe rybki, którymi się żywi. Niezbędnym elementem są również odpowiednie skarpy do wykopania norki na czas jesiennego lęgu. Żerując, lata nisko nad wodą i przysiada na zwisającej gałęzi – czatowni. Jak  informują badacze, w czasie lotu wydaje też przenikliwy gwizd.

Zimorodki są ważnymi elementami ekosystemów i dobrymi bioindykatorami zdrowia społeczności słodkowodnych. Najbardziej zasiedlone są siedliska z czystą wodą oraz krzewami nad wodą – co ułatwia obserwację łowiska. Głównym powodem zanikania zimorodka jest utrata siedlisk  - w tym zanieczyszczenie wody, likwidacja skarp i nadmierna melioracja, wycinka zarośli, niepokojenie w okresie lęgowym.

Przy odpowiednim działaniu te wszystkie powody zaniku zimorodka nad Białką są możliwe do eliminacji. Warto to zrobić dla poprawy środowiska przyrodniczego tej śródmiejskiej enklawy a także dla ochrony gatunkowej zimorodka.

Gdy to nastąpi, wtedy oko i ucho narciarza znów będzie cieszył ten klejnocik śnieżnego krajobrazu...

Na Błonie warto udać się nawet mimo nieobecności zimorodka. Zobaczymy stadka mniej wybrednych kaczek krzyżówek, czasem kilka przelotnych wron a w wodzie postaramy się wypatrzeć jakieś małe i średnie rybki. Popatrzymy też na Browar z 1907 r. i na pomnik przyrody Nr 282 wg ewidencji Regionalnej Dyrekcji Ochrony Środowiska w Lublinie - „zespół źródeł o charakterze wywierzyska, wypływ skalno-szczelinowy, descensyjny, o dużej dynamice wypływu” popularnie zwany Stokami lub Źródliskiem.   
A więc, wybierzmy się na Błonie, nad Białkę...

Antoni Sydor
Instruktor Turystyki Kwalifikowanej – Narciarskiej
Foto: Joanna Sydor, internet
Janów Lubelski, 05.02.2018 r.

Fotogaleria

Twój pomysł - europejskie pieniądze
eu
Projekt współfinansowany ze Środków Europejskiego Funduszu Rozwoju
Regionalnego w ramach Regionalnego Programu Operacyjnego Województwa
Lubelskiego na lata 2007-2013.
Projektowanie i tworzenie stron www